Geen Wout van Aert in de Tour: deze renners zullen daar van profiteren

De Tour de France begint zaterdag zonder Wout van Aert. Voor Belgische fans is dat een gemis, maar ook sportief verandert zijn afwezigheid veel. Visma-Lease a Bike mist niet zomaar een helper van Jonas Vingegaard, maar een renner die in bijna elk scenario bruikbaar is: in de ploegentijdrit, in nerveuze waaierritten, in heuvelachtige finales, in lead-outs en zelfs diep in de bergen.

Van Aert liep in de voorbereiding op de Tour opnieuw blessureleed op en moet de grootste koers van het jaar laten schieten. Daardoor begint Visma met een andere balans aan de openingsweek. De ploeg blijft sterk rond Vingegaard, maar verliest een renner die normaal gaten dicht, tempo maakt, rivalen onder druk zet en zelf ritten kan winnen.

“Wout van Aert is niet één-op-één te vervangen”, was de teneur in de analyse van Cyclingnews. En dat klopt. Zijn afwezigheid maakt de Tour niet alleen lastiger voor Visma, maar opent tegelijk kansen voor andere renners en ploegen.

Het grootste verlies voor Visma is veelzijdigheid. Van Aert is geen klassieke knecht en ook geen pure kopman. Hij zit precies tussen die rollen in. In de ene rit kan hij Vingegaard beschermen, in de andere sprinten voor de zege, en een dag later kilometerslang op kop rijden in een bergetappe.

Dat is vooral in de eerste Tourweek belangrijk. De Tour start met een ploegentijdrit in Barcelona, daarna volgt een lastige rit met Montjuïc in de finale, en op dag drie trekt het peloton al richting Les Angles. Dat zijn drie totaal verschillende opdrachten op drie dagen tijd. Normaal zou Van Aert in elk van die ritten waarde hebben.

In de ploegentijdrit mist Visma zijn vermogen. In Barcelona telt elke seconde en een renner als Van Aert kan daar normaal lange beurten rijden zonder de trein te ontregelen. In de tweede rit mist Visma zijn positionering en explosiviteit. En in de eerste bergrit mist Vingegaard een renner die hem tot diep in de koers kan bijstaan. Ook mentaal is zijn afwezigheid niet klein. Van Aert is gewend aan Tourchaos. Hij weet hoe je een kopman door hectische finales loodst. Dat soort ervaring koop je niet zomaar bij.

De eerste groep die profiteert, zijn de sprinters. Zonder Van Aert is er één snelle, sterke en lastige concurrent minder in ritten die niet helemaal vlak zijn. Voor Jasper Philipsen, Tim Merlier, Biniam Girmay en Olav Kooij kan dat belangrijk worden, zeker in de strijd om groen. Van Aert zou in een normale Tour niet elke massasprint rijden, maar hij kan wel punten wegnemen op lastige dagen. Hij is gevaarlijk in overgangsritten, kan tussensprints meepakken en is snel genoeg om in uitgedunde groepen mee te doen. Dat verdwijnt nu uit de vergelijking.

Ook Mathieu van der Poel krijgt iets meer ruimte. De Nederlander heeft vooral de tweede rit rond Montjuïc aangeduid. Met Van Aert erbij zou Visma daar misschien zelf agressiever kunnen koersen of de finale zwaarder maken. Zonder hem ligt de focus waarschijnlijk nog meer op Vingegaard beschermen.

Voor Remco Evenepoel kan de situatie dubbel uitpakken. Enerzijds is Visma zonder Van Aert iets minder sterk in de ploegentijdrit en in nerveuze overgangsritten. Anderzijds zal de ploeg rond Vingegaard misschien nog compacter en defensiever rijden. Dat kan de koers minder open maken, maar ook minder onvoorspelbaar. (lees verder onder de afbeelding)

Voor Jonas Vingegaard verandert vooral de marge. Hij blijft een van de topfavorieten, en Reuters schreef dat hij ondanks het verlies van Van Aert vertrouwen houdt in zijn ploeg. Maar vertrouwen is niet hetzelfde als comfort. Zonder Van Aert moet Visma andere renners vroeger inzetten. Sepp Kuss en Matteo Jorgenson worden daardoor nog belangrijker in de bergen. Edoardo Affini, als hij helemaal fit is, wordt cruciaal in de ploegentijdrit en op vlakke dagen. Andere helpers moeten meer verantwoordelijkheid opnemen in de openingsritten.

Het gevaar is dat Visma sneller in de verdedigende modus terechtkomt. Met Van Aert kan de ploeg soms zelf koers maken en tegelijk Vingegaard beschermen. Zonder hem wordt het moeilijker om beide tegelijk te doen. Dan moet Visma vaker kiezen: controleren, sparen of aanvallen? Voor de concurrentie is dat interessant. UAE rond Pogacar, Red Bull rond Evenepoel en Alpecin rond Van der Poel/Philipsen weten dat Visma een sleutelstuk mist. Dat kan uitnodigen om vroeger druk te zetten.

De afwezigheid van Van Aert zal vooral in de eerste dagen zichtbaar worden. Barcelona vraagt power. Montjuïc vraagt positionering en explosiviteit. Les Angles vraagt klimsteun. Dat zijn precies de drie zones waarin Van Aert normaal van waarde is.

Voor Visma wordt het zaak om zo weinig mogelijk schade op te lopen. Als Vingegaard na drie dagen zonder problemen tussen Pogacar en Evenepoel staat, zal de ploeg opgelucht ademhalen. Maar als er in Barcelona seconden verloren gaan, of als hij op Montjuïc geïsoleerd raakt, zal de naam Van Aert snel opnieuw vallen.

Voor Belgische fans blijft het jammer dat hij ontbreekt. Maar sportief maakt zijn afwezigheid de Tour ook interessanter. Er komt ruimte vrij in de sprints, in de tussensprints en in de tactische strijd rond Vingegaard. En precies in die ruimte kunnen anderen toeslaan.

(Intro-afbeelding: René Hourdry via Wikimedia Commons, CC0)